Ikerketak erresistentziaren oinarrian dauden alterazio molekularrak deskribatzen ditu eta aukera terapeutiko eraginkorragoak proposatzen ditu. 

Navarrabiomedeko Onkologia Mediko Translazio Unitateko profesionalei esker, biomarkatzaile berri bat identifikatu da, PD-L1 maila altuak dituzten biriketako minbiziaren pazienteetan immunoterapiaren aurkako erresistentzia aurreikusteko gai dena. Aurkikuntza honi esker, erresistentzia eragiten duten oinarri molekularreko alterazioak hobeto ulertu ahal izan dira, eta horiek gainditzeko estrategia terapeutiko berriak planteatzen dira.

Translational Oncology aldizkarian berriki argitaratutako emaitzak ikerketa zabal baten parte dira. Ikerketa hori Hugo Arasanzen zuzendaritzapean egin da. Arasanz Navarrabiomedeko Onkologia Mediko Translazio Unitateko ikertzaile nagusi-kidea da, eta Nafarroako Unibertsitate Ospitaleko onkologo medikua. Lan hau, halaber, unitateko doktorego aurreko ikertzailea eta gaur egun Nafarroako Unibertsitate Klinikako onkologo medikua den Natalia Castroren tesiaren parte da. Gainera, Navarrabiomedeko Onkoimmunologia Unitateko taldeak ere aktiboki parte hartu du ikerketan.

Ikerketaren xehetasunak

Biriketako minbizia da mundu mailan heriotza gehien eragiten duen tumorea, eta tratamendu-aukerak tumorearen PD-L1 adierazpenaren arabera aldatzen dira. Gaixotasun metastasikoan (diagnostiko ohikoena den fasean) PD-L1 adierazpena handia denean, tratamendu estandarra immunoterapia da; aldiz, PD-L1 adierazpena handia ez denean, immunoterapia eta kimioterapia konbinatu behar dira.
Hala ere, PD-L1 adierazpen handia duten pazienteen erdiak gutxi gorabehera ez du immunoterapiari erantzuten, eta orain arte ez ziren ezagutzen erresistentzia hori eragiten duten mekanismoak.
Navarrabiomedeko taldeak odolean zirkulatzen duen zelula immunitarioen populazio espezifiko bat identifikatu du erresistentzia horren erantzule gisa: dentsitate baxuko neutrofiloak. Zelula horien mailak altuak direnean, immunoterapiaren aurrean erantzun txarragoa aurreikusten duen biomarkatzaile gisa jokatzen dute. Hala ere, ikerketak erakutsi du paziente horiek kimioterapiaren eta immunoterapiaren konbinazioaz baliatu daitezkeela, hasierako erresistentzia hori gaindituz.

Aurkikuntza honek garrantzi kliniko handia du; izan ere, pazientearen profilaren arabera hasieratik tratamendua egokitzeko aukera ematen du, eta horrek emaitzak hobetzeko potentzial handia du. Zehazki, PD-L1 adierazpen handia eta dentsitate baxuko neutrofiloen maila altua dituzten pazienteak kimioterapia eta immunoterapia konbinatuz tratatu ahal izango lirateke, hasierako erresistentzia gaindituz.
Gainera, dentsitate baxuko neutrofiloak detektatzeko teknika gaur egun edozein ospitale-zentrotan dago eskuragarri, eta horrek haren ezarpena erraztuko luke praktika klinikoan.

Finantzaketa eta zabalkundea

Ikerketa hau posible izan da Minbiziaren Aurkako Espainiako Elkartearen (AECC) babesari eta finantzaketari esker (SEOMen Immuno-Onkologiako Ikerketa Translazionaleko Proiektuentzako 2023ko beka eta AECCren 2019ko Kliniko Junior beka), baita Nafarroako Gobernuaren laguntzari esker ere (2024ko Intensifikazio Beka).
Aipatutako argitalpenaz gain, emaitzak dagoeneko aurkeztu dira onkologiaren alorreko nazioarteko 5 kongresutan eta estatu mailako 3 kongresutan.

Gaur egun, Onkologia Mediko Translazio Unitateko profesionalak finantzaketa osagarriaren bila ari dira aurkikuntzak baliozkotzeko, saiakuntza kliniko prospektibo eta ausazko baten bidez. Aldi berean, emaitza horiek nazioartean martxan dauden saiakuntzetan ere kontrastatzeko asmoa dute.

1. irudia: Bero-mapa (heat-map) bat, dentsitate baxuko neutrofiloetan (DBN, n=9) identifikatutako proteoma osoa dentsitate handiko neutrofiloekin (DHN, n=9) alderatuta erakusten duena. Bertan, gainadierazitako proteinak (gorriz) eta gutxiago adierazitako proteinak (berdez) ikus daitezke, z-score balioak −11,28tik (berdea) +12,83ra (gorria) bitartekoak izanik.

2. irudia: Dentsitate baxuko neutrofiloetan (DBN) dentsitate handiko neutrofiloekin (DHN) alderatuta gainadierazitako proteinen azpimultzoak, haien funtzionaltasunaren eta elkarreraginen arabera antolatuta. Elkarreragin-sare funtzionalek DBNetan gainadierazitako proteinak irudikatzen dituzte, horien funtzioaren arabera taldekatuta.